fa مقایسه اثربخشی درمان گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و داروی آمانتادین بر درد، خستگی و کیفیت زندگی بیماران مولتیپل اسکلروزیس پرستاری Nursing پژوهشي اصیل Original Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:IRANsans;"><strong>مقدمه:</strong> مولتیپل اسکلروزیس (ام. اس) شایع‌ترین بیماری نورولوژیک پیش‌رونده است که در آن میلین سیستم اعصاب مرکزی تخریب می‌شود و مشکلات متعددی را برای فرد مبتلا ایجاد می‌کند و از مهم‌ترین بیماری‌های تغییردهنده زندگی فرد به ویژه در سنین جوانی است که باعث افت شدید سطح عملکرد فردی می‌شود.<br> هدف مطالعه حاضر مقایسه اثربخشی درمان گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و داروی آمانتادین بر درد، خستگی و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به ام. اس می‌باشد.<br> <strong>روش کار:</strong> مطالعه حاضر، نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون انجام شد. جامعه آماری تمام افراد مبتلا به ام. اس در استان همدان بود که تعداد 60 بیمار زن با داشتن ملاک‌های ورود، در دسترس به صورت غیرتصادفی انتخاب و به دو گروه مساوی تحت درمان گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد (اکت) و مصرف داروی آمانتادین هر گروه به مدت 3 ماه قرار گرفتند. آزمودنی‌ها پرسشنامه سنجش خستگی (9- <span dir="LTR">FSS</span>)، کیفیت زندگی (29- <span dir="LTR">MSIS</span>) و درد مک‌گیل را پیش‌ و پس از درمان تکمیل کردند. داده‌ها با استفاده از روش آماری آنالیز واریانس، کوواریانس، کروسکال-والیس، <span dir="LTR">LSD</span> و بونفرونی و با کمک نرم‌افزار <span dir="LTR">SPSS</span> نسخه 22 تحلیل شدند.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> یافته‌های پژوهش نشان داد تفاوت بین مصرف آمانتادین و اکت با برتری تأثیر آمانتادین نسبت به اکت بر درد، خستگی و کیفیت زندگی معنی‌دار نشد (001/0 < <span dir="LTR">P</span>).<br> <strong>نتیجه‌گیری:</strong> می‌توان نتیجه گرفت که درمان‌های غیردارویی نیز می‌تواند به عنوان درمان مکمل در کنار درمان‌های پزشکی به کار گرفته شود.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><strong>Introduction</strong>: Multiple sclerosis (MS) is the most common progressive neurological disease in which the myelin of the central nervous system is destroyed and causes many problems for the affected person and is one of the most important life-changing diseases, especially at a young age which causes a severe reduction in the level of individual performance. The aim of this study was to compare the effectiveness of group therapy based on acceptance and commitment and amantadine on pain, fatigue and quality of life in patients with MS.<br> <strong>Methods</strong>: The present quasi-experimental study was performed with a pre- and post-test design. Statistical population included all people with MS in Hamadan province, Iran; 60 female patients who met the inclusion criteria were randomly selected and divided into two equal groups undergoing treatment based on acceptance and commitment (act) and taking amantadine for 3 months. Subjects completed the fatigue severity scale (FSS-9), multiple sclerosis impact scale (MSIS-29), and McGill Pain before and after treatment. Data were analyzed using ANOVA, covariance, Kruskal-Wallis, LSD and Bonferroni statistical methods using SPSS software version 22.<br> <strong>Results</strong>: The findings showed that the difference between amantadine consumption and act with the superiority of amantadine effect over act on pain, fatigue and quality of life was not significant (<em>P</em><0.001).<br> <strong>Conclusion</strong>: It can be concluded that non-pharmacological therapies can also be used as adjunctive therapy along with medical therapies.</span></span></div> آمانتادین, خستگی, درد, روان‌درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد, کیفیت زندگی, مولتیپل اسکلروزیس Amantadine, Fatigue, Pain, Acceptance and Commitment Psychotherapy, Quality of Life, Multiple Sclerosis 251 262 http://nmj.umsha.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1285-2&slc_lang=fa&sid=1 Raheleh Rezaian Langroudi راحله رضائیان لنگرودی raheleh2654@gmail.com 100319475328460016056 100319475328460016056 No PhD student in Psychology, Department of Psychology, Borujerd, Branch, Islamic Azad University, Borujerd, Iran. دانشجوی دکتری روان شناسی، گروه روانشناسی، واحد بروجرد، دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد، ایران Masoud Ghiasian مسعود غیاثیان Masoud_ghiasian2000@yahoo.com 100319475328460016057 100319475328460016057 Yes Assistant Professor, Department of Neurology, Faculty of Medicine, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran استادیار گروه نورولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران Mehdi Roozbehani مهدی روزبهانی rouzbahani6775@gmail.com 100319475328460016058 100319475328460016058 No Assistant Professor, Department of Physical Education, Faculty of Humanities, Borujerd Azad University, Borujerd , Iran استادیار، گروه تربیت بدنی، واحد بروجرد، دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد، ایران Farshid Shamsaei فرشید شمسائی shamsaei_far45@yahoo.com 100319475328460016059 100319475328460016059 No Associate Professor, Department of Nursing, School of Nursing and Midwifery, Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran دانشیار گروه پرستاری، دانشکده پرستاری- مامایی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران