fa مقایسۀ‌ تأثیر استنشاق اسطوخودوس و موسیقی بر شدت درد ناشی از جای‌گذاری سوزن فیستول در بیماران همودیالیزی: یک کارآزمایی بالینی تصادفی‌‌سازی‌شدۀ یک‌سوکور پرستاری Nursing پژوهشي اصیل Original Research <div class="rounded" style="background: rgb(238, 238, 238); border: 1px solid rgb(204, 204, 204); padding: 5px 10px; text-align: justify;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:2;"><span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="position:relative"><span style="top:-1.0pt"><span style="letter-spacing:-.15pt">سابقه و هدف: </span></span></span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">همودیالیز روش رایج درمان نارسایی مزمن کلیه است. طی این فرایند، بیماران به&rlm;دلیل کانولاسیون مکرر، درد قابل‌توجهی تجربه می‌کنند. در سال‌های اخیر، استفاده از روش‌های غیردارویی به‌عنوان مداخلات کم‌عارضه و مؤثر برای کاهش درد این بیماران مورد توجه قرار گرفته‌اند. این مطالعه با هدف مقایسۀ تأثیر استنشاق اسانس اسطوخودوس و موسیقی‌درمانی بر شدت درد ناشی از کانولاسیون فیستول شریانی‌ ـ وریدی در بیماران تحت همودیالیز انجام شده‌ است.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="position:relative"><span style="top:-1.0pt"><span style="letter-spacing:.1pt">مواد و روش‌‌ها:</span></span></span></span></span></b>&nbsp;<span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">این مطالعۀ کارآزمایی بالینی تصادفی‌شده یک‌سوکور بر روی ۹۵ بیمار که به&rlm;روش تصادفی بلوکی در سه گروه استنشاق اسطوخودوس، موسیقی‌درمانی و شاهد قرار گرفتند، در سه مرکز همودیالیز بیمارستان‌های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مشهد انجام شد. جمع‌آوری داده‌ها با پرسش&rlm;نامۀ اطلاعات دموگرافیک و مقیاس بصری آنالوگ درد و تحلیل داده‌ها توسط نرم‌افزار </span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">SPSS</span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">نسخۀ ۲۶ انجام شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="position:relative"><span style="top:-1.0pt"><span style="letter-spacing:.1pt">یافته‌ها: </span></span></span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">میانگین نمرۀ درد در سه گروه قبل از مداخله تفاوت معناداری نداشت (5/0 = </span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">P</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">). پس از مداخله، تفاوت معناداری بین گروه شاهد با دو گروه مداخله مشاهده شد (006/0 = </span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">P</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">) و تفاوت قابل‌توجهی بین دو روش مداخله‌ای دیده نشد. میانگین نمرۀ درد در گروه‌های مداخله، پس از مداخله به‌طور معناداری کاهش یافت (001/0 = </span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">P</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">)، اما در گروه شاهد، تغییر معناداری بعد از مداخله مشاهده نشد (6/0= </span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">P</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">). </span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="position:relative"><span style="top:-1.0pt"><span style="letter-spacing:-.1pt">نتیجه‌گیری:</span></span></span></span></span></b>&nbsp;<span lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">مؤثربودن مداخلات مورد بررسی در این پژوهش تأیید شد همچنان‌که تأثیر مداخلات غیردارویی در بیشتر مطالعات پیشین نیز مشاهده شده‌ است. بنابراین توصیه می‌شود در طراحی پروتکل‌های مدیریت درد برای بیماران، استفاده از این روش‌ها مورد توجه قرار گیرد.</span></span></span></span></span></span></span></span></div> <div class="rounded" style="background: rgb(238, 238, 238); border: 1px solid rgb(204, 204, 204); padding: 5px 10px; text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:12pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="letter-spacing:-.15pt">Background and Objective:</span></span></span></b> <span style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">Hemodialysis is the most common treatment for chronic kidney disease. During this procedure, patients experience considerable pain due to repeated cannulation. In recent years, non-pharmacological approaches have gained attention as low-risk and effective interventions for pain reduction in these patients. This study aimed to compare the effects of lavender essential oil inhalation and music therapy on the intensity of arteriovenous fistula cannulation&ndash;related pain in hemodialysis patients.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="letter-spacing:-.15pt">Materials and Methods:</span></span></span></b> <span style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">This single-blind, randomized clinical trial was conducted among 95 patients at three hemodialysis centers affiliated with Mashhad University of Medical Sciences. Participants were allocated to three groups&mdash;lavender inhalation, music therapy, and control&mdash;using block randomization. Data were collected using a demographic questionnaire and a Visual Analog Scale for pain assessment. Statistical analyses were performed using the SPSS software (version 26).</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="letter-spacing:-.15pt">Results:</span></span></span></b> <span style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">No significant difference was observed in the mean pain scores among the three groups before the intervention (<i>P</i> = 0.5). Following the intervention, a significant difference was observed between the control group and the two intervention groups (<i>P</i> = 0.006), while no significant difference was found between the two intervention methods. The mean pain scores in the intervention groups decreased significantly after the intervention (<i>P</i> = 0.001), whereas no significant change was observed in the control group (<i>P</i> = 0.6).</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"><b><span style="font-size:9.0pt"><span style="color:#0a8510"><span style="letter-spacing:-.15pt">Conclusion:</span></span></span></b> <span style="font-size:9.0pt"><span style="color:black">The findings of this study confirmed the effectiveness of the investigated interventions, consistent with most prior research demonstrating the beneficial effects of non-pharmacological approaches. Accordingly, incorporation of these methods into pain management protocols should be considered.</span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span></div> اسطوخودوس, موسیقی‌درمانی, رایحه‌درمانی, درد, درمان‌های مکمل Aromatherapy, Complementary therapies, Lavender, Music therapy, Pain 179 188 http://nmj.umsha.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2575-1&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Nakhae فاطمه نخعی ft.n.2115 @gmail.com 100319475328460030336 100319475328460030336 No Department of Nursing, Ke.C., Islamic Azad University, Kerman, Iran دانشکده پرستاری و مامایی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران Simin Mehdipour سیمین مهدی‌پور simin.mehdipour@gmail.com 100319475328460030337 100319475328460030337 Yes Department of Nursing, Ke.C., Islamic Azad University, Kerman, Iran دانشکده پرستاری و مامایی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران Narjes Pourbahaaddini Zarandy نرجس پوربهاءالدینی زرندی npbzarandy@yahoo.com 100319475328460030338 100319475328460030338 No Department of Nursing, Ke.C., Islamic Azad University, Kerman, Iran دانشکده پرستاری و مامایی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران Reza Mohammadpourhodki رضا محمدپورهدکی :mohammadpourhr@mums.ac.ir 100319475328460030339 100319475328460030339 No School of Nursing and Midwifery, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران